czoło

1. Chmurzyć czoło «zasępiać się, smutnieć»: Gdyby człowiek mógł zapanować nad własnym ciałem, nad chorobą, nad śmiercią... – rozmarza się, po czym natychmiast chmurzy czoło. – Nie znoszę tego Butkiewicza. M. Saramonowicz, Lustra.
2. Rozchmurzyć, rozjaśnić czoło «odzyskać dobry humor, dobry nastrój»: (...) na byle skinienie swe czoło rozchmurza (...). B. Leśmian, Poezje.
3. Stawić czoło (czoła) komuś, czemuś «oprzeć się, przeciwstawić się komuś, czemuś, podjąć walkę z kimś, z czymś»: (...) nie jesteśmy przygotowani do (...) prezentowania swoich racji, stawiania czoła problemom i rozwiązywania konfliktów. Polityka 33/2000.
4. Z chmurą na czole «posępnie, ponuro, ze zmarszczonym czołem»: (...) od kilku dni chodzi jakiś nieswój, z chmurą na czole (...). Roz tel 1996.
5. Z pogodnym czołem «w dobrym nastroju, pogodnie»: Generał stał z podniesioną wysoko głową, z pogodnym czołem zwycięzcy (...). K. Pruszyński, Droga.
Chylić czoło, czoła przed kimś, przed czymś zob. głowa 8.
Ktoś ma coś wypisane, napisane na czole zob. mieć 1.
Mieć czoło coś zrobić zob. zrobić 3.
Nieść, nosić czoło dumnie, prosto, wysoko itp. zob. nieść 4.
Pracować, zarabiać itp. w pocie czoła zob. pot 5.
Puknąć się, popukać się, stuknąć się, postukać się (palcem), uderzyć się, palnąć się w czoło zob. głowa 52.
Puknij się, stuknij się w czoło zob. puknąć się.
Wstyd pali komuś czoło zob. wstyd 2.
Wybić się na czoło zob. wybić się 1.
Wysunąć się na czoło zob. wysunąć się.
Z podniesionym czołem zob. podnieść 4.
Zrobić (sobie) kółko na czole zob. zrobić 12.

Słownik frazeologiczny . 2013.

Look at other dictionaries:

  • czoło — {{/stl 13}}{{stl 8}}rz. n I, Mc. czole; lm D. czół {{/stl 8}}{{stl 20}} {{/stl 20}}{{stl 12}}1. {{/stl 12}}{{stl 7}} część twarzy człowieka nad brwiami i nosem; górna przednia część głowy zwierzęcia : {{/stl 7}}{{stl 10}}Mieć wysokie, niskie… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • czoło — n III, Ms. czole; lm D. czół 1. «górna część twarzy powyżej oczu; u zwierząt: część głowy pomiędzy skrońmi» Czoło białe, gładkie. Czoło niskie, wyniosłe, wysokie. Czoło sklepione, szerokie, wąskie, wypukłe. Myślące czoło. ◊ Miedziane, wytarte… …   Słownik języka polskiego

  • puknąć się [uderzyć się] w czoło — {{/stl 13}}{{stl 7}} nagle uprzytomnić sobie, że robi się błąd, głupstwo; opamiętać się, zastanowić się, co się robi lub mówi : {{/stl 7}}{{stl 10}}Na szczęście, w pewnym momencie puknął się w czoło i schował pieniądze z powrotem. Ty, puknij się… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • stawić czoło — {{/stl 13}}{{stl 8}}{komuś, czemuś} {{/stl 8}}{{stl 7}} nie poddać się, podjąć walkę z kimś, czymś, przeciwstawić się, walczyć z przeciwnościami : {{/stl 7}}{{stl 10}}Żeglarz musi stawić czoło żywiołom. Stawić czoło losowi, przeciwnikowi, wrogowi …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • rozchmurzyć [rozjaśnić, wypogodzić] czoło — {{/stl 13}}{{stl 7}} zmienić nastrój na optymistyczny, radosny; okazywać wesołość, dobry humor : {{/stl 7}}{{stl 10}}W końcu rozchmurzył czoło i uśmiechnął się do syna. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • stuknij się [i syn.] w głowę [czoło] — {{/stl 13}}{{stl 7}} zastanów się, co robisz : {{/stl 7}}{{stl 10}}I ty chcesz mu o tym wszystkim powiedzieć? Stuknij się w czoło. Co ty robisz? Puknij się w głowę. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • wysuwać się – wysunąć się na czoło [na pierwszy plan] — {{/stl 13}}{{stl 7}} przodować, stawać się najlepszym, najbardziej znaczącym w jakiejś dziedzinie : {{/stl 7}}{{stl 10}}Ta firma wysunęła się teraz na czoło wśród firm komputerowych. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • chylić czoło [czoła] — {{/stl 13}}{{stl 8}}{przed kimś} {{/stl 8}}{{stl 7}} okazywać komuś szacunek, cześć; uznawać czyjąś wielkość : {{/stl 7}}{{stl 10}}Chylimy dziś czoła przed bohaterskimi obrońcami Westerplatte. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • nosić wysoko czoło — {{/stl 13}}{{stl 7}} żyć z poczuciem własnej godności, wartości; być dumnym, zachowywać się wyniośle {{/stl 7}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • na czele — → czoło …   Słownik języka polskiego

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”

We are using cookies for the best presentation of our site. Continuing to use this site, you agree with this.